بوی بد دهان: چه عواملی باعث ایجاد آن می شود و چه باید کرد

دندانپزشکی در خواب (سدیشن) چیست؟
سدیشن یا دندانپزشکی در خواب چیست؟
سپتامبر 15, 2020
نمایش همه

بوی بد دهان: چه عواملی باعث ایجاد آن می شود و چه باید کرد

علت بوی بد دهان چیست؟

‌بوی بد دهان یا هالیتوزیس در اثر علت های مختلفی اتفاق می افتد و معمولا” قابل درمان می باشد. کسانی هستند که با اطلاع از این بیماری و پیدا نکردن روش درمان دچار ناراحتی های فکری و کناره گیری از دوستان و آشنایان خود شوند. گاهی اوقات هم افراد بدلیل عدم شناخت علت اصلی بوی بد دهان دچار سردرگمی میشود. لذا فرد مجبور به استفاده دائم از آدامس قرص یا اسپری های خوشبو کننده دهان می باشد که ممکن است عوارضی را در پیش داشته باشد.

تنفس نامطبوع علاوه بر ابعاد ارتباطی و اجتماعی می تواند ابعاد پزشکی نیز داشته باشد. چون می تواند علامتی از یک وضعیت غیر طبیعی یا حتی بیماری های خطرناکی مانند سرطان ریه یا نارسایی کلیه باشد. رفع نفس بد بو نه تنها حضور در اجتماع را برای فرد خوشایندتر می کند، بلکه در بعضی شرایط می تواند زندگی او را نیز نجات دهد. اگر شما هم دچار بوی بد دهان هستید، در ادامه با ما همراه باشید تا دلایل بوی بد دهان و روشهای تشخیص و درمان را بررسی کنیم.

ویدئو: علت اصلی بوی بد دهان و درمان نوین با لیزر دندانپزشکی

( گفتگوی تلویزیونی دکتر سیده مریم حاکم زاده)

بوی بد دهان(هالیتوزیس) چیست؟

هالیتوزیس اصطلاح پزشکی برای بوی بد دهان است و اگر شما هم دچار آن شده اید، نباید حس بدی داشته باشید. تقریباً از هر ۵ نفر ۱ نفر در جمعیت عمومی از آن رنج می برند و بسیاری از افرادی که فکر می کنند به این بیماری مبتلا هستند، در واقع مبتلا نیستند.

در برخی موارد، دلایل ایجاد بوی بد دهان ساده و قابل پیشگیری است ، بنابراین دیگران سریع قضاوت می کنند، اما موارد استثنایی و نادر وجود دارد که در آن شخص مبتلا به هالیتوزیس نیاز به مراقبت پزشکی داشته باشد. دانستن اینکه چه عواملی باعث بوی بد دهان می شود می تواند به شما در تشخیص مشکل کمک کند. در بیشتر موارد، بوی بد دهان جدی نیست، اما اگر بیش از چند هفته طول بکشد، ممکن است علامتی بر وجود یک مشکل اساسی باشد.

هالیتوزیس کاذب چیست؟

هالیتوفوبیا یا هالیتوزیس کاذب

اگر کسی تصور کند که بوی دهان او نامطبوع است، ولی نفس او به صورت عینی مشکلی ندارد، دچار “هالیتوزیس کاذب” است. هالیتوفوبیا (Halitophobia) یا ترس از بوی بد دهان، علی رغم اطمینان پزشک، ممکن است همچنان ادامه یابد. در این صورت صحبت با یک درمانگر یا روانپزشک متخصص در این زمینه می تواند موثر باشد.

تشخیص بوی بد دهان توسط دستگاه و خود فرد

تشخیص بوی بد دهان چگونه است؟
هالیمتر، راهی برای تشخیص بوی بد دهان

دندانپزشک غالبا به راحتی نفس فرد مشکوک به هالیتوزیس را بوییده و با استفاده از مقیاس شدت شش نقطه ای موجود، وضعیت را ارزیابی می کند. به علاوه می تواند قسمت پشت زبان را خراشیده و بوی آن را استشمام کند، زیرا این ناحیه اغلب می تواند منبع بوی بد دهان باشد.

برای تشخیص دقیق تر بد بویی دهان روش ها و ابزارهای آزمایشگاهی نیز موجود است که رایج ترین آنها عبارتند از:

  • هالیمتر (Halimeter)

این وسیله برای اندازه گیری ترکیبات گوگردی موجود در دهان به کار می رود و قادر است سطح پایین گوگرد را تشخیص دهد.

  • کروماتوگرافی گازی

توسط این روش سه ترکیب گوگرد فرار اندازه گیری می شود که عبارتند از: سولفید هیدروژن، متیل مرکاپتان و دی متیل سولفید

  • آزمایش بانا (BANA test)

بوسیله این آزمایش میزان آنزیم خاص تولید شده توسط باکتری های ایجاد کننده بوی بد دهان اندازه گیری می شود.

  • آزمایش بتا-گالاکتوزیداز

سطح آنزیم بتا-گالاکتوزیداز با بوی نامطبوع دهان ارتباط دارد و میتواند یکی از علل بوی بد دهان باشد.

علائم بوی بد دهان

بطور کلی فهمیدن نفس بد بو کار سختی نیست. دیگران هم ممکن است متوجه این مشکل شوند و به شما اطلاع دهند یا از شما فاصله بگیرند. بارزترین نشانه بوی بد دهان توجه به بوی ناخوشایند دهان است. برای اینکه بدون ناراحتی بوی بد دهان دیگران را به او اطلاع دهید میتوانید مطلب چگونه به شخصی بگوییم دهانش بو میدهد؟ را مطالعه نمایید.

علائم و نشانه های دیگر بوی بد دهان عبارتند از:

  • طعم ناخوشایند، ترش یا تغییر در طعم دهان
  • خشکی دهان
  • بروز یک پوشش بر روی زبان
  • گلودرد
  • سوزش زبان

بوی بد دهان از چیست؟

علت اصلی بوی بد دهان ناشی از وجود باکتری هایی است که در دهان زندگی میکنند. این باکتری ها باعث تجزیه مواد غذایی، پروتئین ها و حتی سلول های پوستی میشوند.این فرایند باعث تولید و آزاد سازی ترکیبات گوگرد میشود که دلیل اصلی بوی بد دهان است. رعایت بهداشت و حفظ سلامت دهان و دندان بهترین راهکار پیشگیری از نفس بد بو است. اما مواقعی وجود دارد که حتی با رعایت بهداشت دهان و مسواک زدن مستمر هم این بو از بین نمیرود که در ادامه به آن میپردازیم.

انواع علت بوی بد دهان چیست؟

عوامل رایج بوی بد دهان

بوی دهان ما نشانه ی سلامتی و یا بیماری ماست. علت اصلی بوی بد دهان می تواند در داخل یا خارج از دهان باشد. در بیش از ۸۵ درصد موارد، دلیل بوی بد دهان به مشکلات و بیماری های دهان و دندان مرتبط است. در ۱۵ درصد باقیمانده نیز علت بوی بد دهان مربوط به موارد دیگری است که در ادامه ذکر خواهد شد.

حدود ۸۵٪ بوی بد دهان مربوط به مشکلات دهان و دندان میباشد.

  1. بوی بد دهان با منشا دهانی
  2. بوی نامطبوع دهان به علت تغییرات هورمونی
  3. نفس بد بو به علت مصرف مواد خوراکی و دخانیات
  4. بوی بد دهان به علت بیماری های داخلی و سیستمی

بوی بد دهان با منشا دهانی

دلایل مرتبط با حفره ی دهان عبارتند از:

بد بویی دهان ناشی از دهان و دندان
  • دندان ها : وجود دندان های پوسیده یا پرکردن نامناسب دندان ترمیم شده ، در اثر ایجاد گیرغذایی در موارد گفته شده به لثه ی محافظ دور دندان آسیب می رسد و به خودی خود می تواند موجب بوی بد دهان شود.
  • لثه : با علائم مشخصه خونریزی و قرمزی بافت لثه که در اثر مسواک زدن غیر صحیح و خارج نشدن مواد غذایی از لثه، بوی بد دهان را نیز به همراه خواهد داشت.
  • زبان : در گروه اندکی از افراد، بلند بودن جوانه های چشایی ( پرزهای زبان ) در بخش انتهای زبان می تواند عاملی برای ایجاد بوی بد دهان باشد که با مسواک زدن روی زبان معمولا” بوی بد دهان از بین می رود.
  • پلاکت های باکتریایی : شروع آن از یک پلاکت زرد رنگ نرم و چسبیده، بعد از مدتی که مسواک می زنید تشکیل می شود و طی فرایند شناخته شده ای تبدیل به جرم می شود.
  • روکش نامناسب دندان : استفاده از روکش های نامناسب، باعث عفونت دندان و لثه و در تنیجه بوی بد دهان میشود.
  • دندان مصنوعی : مواد غذایی بین لثه و دندان مصنوعی میتواند علت بوی نامطبوع دهان باشد.

بوی نامطبوع دهان به علت تغییرات هورمونی

بوی نامطبوع دهان به علت بارداری
بارداری یکی از دلایل بوی بد دهان
  • نفس بد بو در دوران بارداری : تغییرات هورمونی از اصلی ترین دلایل در طول حاملگی است. تغییرات در تولید پروژسترون و استروژن در بدن باعث بوجود آمدن پلاک در دندان شما می شود. گوگرد تولید شده توسط پلاک دندان باعث بوی نامطبوع دهان میشود.
  • بوی بد دهان در دوران قاعدگی : در این زمان با توجه به کاهش ترشح بزاق و افزایش ۳۰۰ درصدی ترکیبات گوگرد دار، این مشکل در بسیاری از زنان ایجاد یا تشدید می‌شود.

نفس بد بو به علت مصرف مواد خوراکی و دخانیات

غذا

بوی بد دهان ناشی از غذا

با شکسته شدن ذرات مواد غذایی در دهان، تعداد باکتری ها افزایش می یابد و در نتیجه فعالیت آنها، بوی بد ایجاد می شود. بعلاوه، بعد از خوردن برخی غذاهای خاص مانند پیاز، سیر، سبزیجات و ادویه جات خاص، ذرات بودار ایجاد می شود که از طریق جریان خون به ریه ها منتقل می شوند و بر بوی تنفس فرد تأثیر می گذارد. مصرف موادی مانند قهوه و نوشیدنی های الکلی نیز می تواند در ایجاد نفس ناخوشایند موثر باشد.

راهکارهای مناسبی برای برطرف کردن بوی سیر و پیاز در مقاله رفع بوی سیر یا پیاز از دهان ارائه شده است.

رژیم های غذایی پر قند نیز، به دلیل تعامل قند با باکتری های موجود در دهان، می توانند منجر به هالیتوزیس شوند. باکتری های موجود در دهان فرآورده های شیرین را به بوی ترش تبدیل می کنند. مصرف رژیم های غذایی بسیار فقیر از کربوهیدرات نیز باعث تغییر در متابولیسم بدن شده به بد بویی دهان منجر می شود.

رژیم غذایی پر پروتئین نیز، هنگام سوخت وساز گازهای گوگردی تولید و منتشر می کند که می تواند در ایجاد بوی بد دهان موثر باشد. با پیروی از یک رژیم غذایی متعادل و مغذی، حاوی سبزیجات و مواد گیاهی، از این مشکل جلوگیری می شود.

گوگرد ایجاد شده توسط باکتری های داخل دهان باعث ایجاد ترکیبات بدبویی میشوند که حاصل آن بوی بد دهان است.

محصولات دخانی

بوی بد دهان و سیگار

استعمال دخانیات و نیز جویدن تنباکو باعث ایجاد بوی بد نفس می شود. بعلاوه، این مواد با آسیب رساندن به بافت لثه و ایجاد بیماری لثه نیز، بطور ثانویه در ایجاد هالیتوزیس موثرند.

داروهای تجویزی

بوی بد دهان و دارو

بسیاری از داروهای تجویز شده با عوارض خشکی دهان همراه هستند. دهان خشک محیط زیست مناسبی برای باکتری های مولد بوی بد دهان است. علاوه بر این، برخی از داروها هنگام  شکسته شدن در بدن تولید مواد شیمیایی می کنند که این مواد می توانند از طریق جریان خون به ریه منتقل شوند و نفس را نامطبوع کنند.

به عنوان مثال می توان برخی از داروهای شیمی درمانی و برخی از آرام بخش ها مانند فنوتیازین ها را نام برد. افرادی که مکمل های ویتامینی را در دوزهای زیاد مصرف می کنند نیز، مستعد بوی بد دهان هستند.

بوی بد دهان به علت بیماری های داخلی و سیستمی

برخی از بیماری های متابولیک و انواعی از سرطان می توانند بوی نامطبوع دهان ایجاد کنند. مطالعه ای که در آوریل ۲۰۱۵ صورت گرفته و در مجله Gut چاپ شده است، نشان می دهد که استفاده از فناوری جدید آزمایش تنفس می تواند سرطان معده را در مراحل اولیه خود تشخیص دهد. با این حال، سرطان معده تنها وضعیت پزشکی نیست که نفس فرد می تواند آن را نشان دهد. سرطان ریه و بعضی از مشکلات جدی نیز در این زمره اند که در اینجا به آنها اشاره می شود:

۱. سرطان ریه

آزمایش تنفس

آیا سرطان ریه می تواند دلیل بوی بد دهان شود؟ معمولا متخصصان آسیب شناسی برای تشخیص سرطان ریه، بیوپسی و اسکن سونوگرافی را انجام می دهند، اما استفاده از آزمایش های تنفس ممکن است یک جایگزین ارزان تر و غیر تهاجمی برای این تشخیص باشد. براساس مطالعه ای در سال ۲۰۱۳ ، محققان دانشگاه لتونی با استفاده از یک “بینی الکترونیکی” از پیش برنامه ریزی شده، که قادر است ترکیبات آلی فرار (VOC) را در بازدم تشخیص دهد، نمونه های تنفس ۴۷۵ آزمودنی را بررسی کردند. آنها دریافتند که در بین افراد غیر سیگاری، سرطان ریه در ۱۲۸ بیمار به طور دقیق تشخیص داده شد و فقط در ۵ مورد تشخیص اشتباه داده شد. در میان افراد سیگاری، بینی الکترونیکی به درستی ۱۱۴ نفر را مبتلا به سرطان ریه تشخیص داد و ۵ نفر را اشتباه تشخیص داد.

۲. نارسایی قلبی

بوی بد دهان ناشی از نارسایی قلبی

در مقاله ای که در مارس ۲۰۱۳ در مجله دانشکده قلب و عروق آمریکا  منتشر شد، محققان توانستند از یک تست تنفس ساده برای شناسایی بیماران مبتلا به نارسایی قلبی استفاده کنند. محققان کلینیک کلیولند نمونه های تنفس را از ۴۱ بیمار جمع آوری کردند. بیست و پنج بیمار رسماً با نارسایی حاد قلبی جبران نشده تشخیص داده شدند. شانزده بیمار شرایط قلبی و عروقی دیگری داشتند اما علائمی از نارسایی قلبی نشان ندادند.

۳. دیابت

بد بوی دهان ناشی از دیابت

دیابتی که به خوبی مدیریت نشده باشد فرد را مستعد ابتلا به بیماری لثه و خشکی دهان می کند. هنگامی که سطح قند خون تثبیت نمی شود، بدن ضعیف می شود و قادر نیست با باکتری هایی که باعث عفونت در لثه ها می شوند مقابله کند. همین عفونت ها باعث ایجاد بوی بد دهان می شود.

بعلاوه، بوی تنفس میوه ای یا بوی شبیه استون در بیماران دیابتی می تواند ناشی از یک عارضه جدی بنام کتواسیدوز باشد. در غیاب انسولین کافی، بدن از اسیدهای چرب برای تولید انرژی استفاده می کند و همین باعث ایجاد کتونهای اسیدی می شود. این اسیدها محصولات جانبی متابولیسم چربی ها هستند و شامل استون، هیدروکسی بوتیرات و استواستات هستند می باشند که در خون رها شده، وارد نفس فرد می شوند.

۴. نارسایی کلیه

بوی ناخوشایند دهان بعلت نارسایی کلیه

نفس بوی ماهی همیشه ناشی از مصرف غذاهای دریایی نیست، بلکه ممکن است نشان دهنده نارسایی کلیه باشد. کلیه ها مسئول حذف مواد شیمیایی سمی از خون با ایجاد ادرار هستند. در نارسایی شدید کلیه، کلیه ها چنان آسیب می بینند که دیگر قادر به فیلتر کردن مواد سمی از خون نیستند. تجمع این مواد در بدن و ورود آنها به دستگاه تنفس باعث ایجاد بوی نفس ماهی می شود.

۵. آلرژی ها و ترشحات پشت حلقی

بوی بد دهان ناشی از سینوزیت و ترشحات پشت حلقی

عفونت های دستگاه تنفسی مانند آنفولانزا، برونشیت و سینوزیت از علل شایع بوی بد دهان هستند. هنگامی که سلولهای بافت توسط عفونت های دستگاه تنفسی ملتهب می شود، باعث تولید ترشحات مخاطی و واکنش سلول های ایمنی در آن منطقه می شوند.

آلرژی و ترشحات پشت حلقی نیز، ممکن است باعث ایجاد بوی ناخوشایند دهان شود زیرا در این شرایط بینی دچار گرفتگی می شود و ناچارا تنفس از راه دهان انجام می شود که می تواند منجر به خشکی و رشد باکتری های ایجاد کننده نفس نامطبوع شود. برای اطلاع از چگونگی برخورد با این بیماری میتوانید مطلب درمان بوی بد دهان ناشی از سینوزیت را مطالعه فرمایید.

۶. خشکی دهان

خشکی دهان و بوی بد

کاهش ترشح بزاق باعث خشک شدن دهان می شود. این وضعیت که به زروستومیا (xerostomia) شهرت دارد، مخصوصاً در افرادی که با دهان باز میخوابند، یکی از دلایل اصلی نفس نامطلوب صبح است. بزاق دهان همچنین با پاک کردن ذرات غذایی، به تمیز نگه داشتن آن کمک می کند.

۷. سنگ لوزه

سنگ لوزه و بوی بد دهان

گاهی ممکن است بوی نامطبوع دهان بعلت عفونت لوزه و وجود سنگ لوزه پدید آمده باشد. این موارد معمولا با انجام یکسری دستورالعمل ها از بین میروند. گاهی اوقات هم ممکن است نیاز به جراحی لوزه باشد.

درمان های خانگی بسیاری در مقاله درمان بوی بد دهان ناشی از لوزه و حلق وجود دارد که میتوانید از آن بهره ببرید.

۸. انسداد روده

انسداد روده و بوی بد دهان

انسداد روده و استفراغ در مدت طولانی میتواند بویی شبیه بوی مدفوع در تنفس ایجاد کند.

۹. برونشکتازی

برونشکتازی عامل بوی دهان

این یک وضعیت مزمن است که در آن مجاری هوایی گشادتر از حالت عادی می شوند، و تجمع مخاط همراه با عفونت، به ایجاد نفس نامطبوع می انجامد.

۱۰. پنومونی آسپیراسیون

پنومونی آسپیراسیون و بوی بد دهان

تورم یا عفونت در ریه ها یا مجاری هوایی است که به دلیل ورود استفراغ، بزاق، غذا یا مایعات به مجاری تنفسی اتفاق می افتد و می تواند بوی بد دهان ایجاد کند.

بوی بد دهان ناشی از معده

ریفلاکس معده (GERD)

بوی بد دهان بدلیل ریفلاکس معده

مشکلات گوارشی مانند بیماری ریفلاکس معده (GERD)  یکی از دلایل بوی نامطبوع دهان است. وقتی هضم مواد غذایی در معده به تأخیر بیفتد یا از آن جلوگیری شود، غذا شروع به پوسیدگی می کند. برگشت حتی مقدار بسیار جزئی غذا باعث بوی بد دهان می شود. اما تنها مسئله سلامت گوارشی نیست که می تواند بر تنفس تأثیر بگذارد. مطالعه ای که در سال ۲۰۰۸ در ژورنال میکروبیولوژی پزشکی منتشر شده حاکی از آن است که باکتری اچ-پیلوری (H. pylori) که باعث ایجاد زخم معده می شود می تواند در ایجاد بوی بد دهان نیز موثر باشد.

سرطان معده

بوی بد دهان بعلت سرطان معده

غربالگری سرطان معده در بسیاری از کشورها متداول نیست. دلیل آن هم تهاجمی بودن روش فعلی – آندوسکوپی – است. ولی با توسعه فن آوری تست نفس nanoarray analysis شرایط می تواند تغییر کند. این تست قادر است میزان برخی ترکیبات مرتبط با سرطان معده را در تنفس اندازه گیری کند.

محققان یک نمونه ۴۸۴ نفری را که ۱۲ ساعت روزه گرفته بودند و حداقل ۳ ساعت قبل از آزمایش از سیگار کشیدن اجتناب کرده بودند، انتخاب نموده، تنفس آنها را بررسی کردند. ۹۹ نفر از شرکت کنندگان تشخیص سرطان معده را دریافت، اما هنوز معالجه را شروع نکرده بودند. آنالیز nanoarray با دقت بین مراحل اولیه سرطان معده تمایز قائل شد، و همچنین به پزشکان در شناسایی بیمارانی که بیشتر در معرض خطر ابتلا به این بیماری بودند، کمک کرد. اگرچه این مطالعه کوچک و مقدماتی بود، اما در حال حاضر یک آزمایش بزرگتر در اروپا در حال انجام است تا مشخص شود آیا می توان از این تست به عنوان یک روش غربالگری مؤثر استفاده کرد یا خیر.

بوی بد صبحگاهی دهان (آپنه خواب)

آپنه عامل بد بویی دهان

بد بو شدن نفس صبح هنگام، بعد از خواب شبانه طبیعی به نظر می رسد. چون تولید بزاق در خواب کاهش می یابد و باعث فعالیت باکتری های تولید کننده بو می شود. اما کند شدن تولید بزاق در هنگام خواب گاهی ناشی از بازماندن دهان برای مدت طولانی است. مبتلایان به اختلالات خواب مانند آپنه خواب (sleep apnea) و خروپف (snoring) ممکن است در تنفس از طریق بینی مشکل داشته باشند و بیشتر از دهان خود نفس بکشند که این خود عامل ایجاد بوی بد دهان است.

راهکارهای رفع این مشکل را در مطلب رفع بوی بد دهان در صبح مطالعه نمایید.

علت بوی بد دهان در کودکان

  • شی خارجی : گیر کردن اشیاء در بینی ممکن باعث بوی بد دهان بشوند.
  • بهداشت نامناسب دندان : خودداری از مسواک زدن و استفاده منظم از نخ دندان دلیل عمده بوی بد دهان است. هنگامی که ذرات کوچک مواد غذایی در دهان می مانند، زمینه فعالیت باکتری های موجود در دندانها و روی زبان و در نتیجه، تولید بوی نامطبوع را فراهم می کنند. عمده ترین دلیل آن باکتری های موجود در دندان ها و بقایای روی زبان هستند. بنابراین جای تعجب نیست که بیشتر موارد بوی بد دهان با بهداشت ضعیف دهان و دندان و عفونت و التهاب لثه همراه باشد.
  • عفونت های دندانپزشکی : پوسیدگی دندان، بیماری های لثه، زخم های جراحی و دندان های در حال پوسیدگی، همه از دلایل بوی بد دهان هستند.
  • مصرف دارو و مکمل : استفاده از برخی دارو ها و دوزهای زیاد مکمل ویتامین هم ممکن است باعث بوی بد دهان بشوند.
  • بیماری ها : بیماری های مثل التهاب لوزه، آلرژی و عفونت های سینوسی در کودکان میتواند باعث بوی نامطبوع دهان شود.

۱۷ نوع مختلف بوی بد دهان و علت هر یک از آنها

انواع مختلف بوی بد دهان
نفس بد بوی ماهی نشانه بیماری کلیه

بوی بد دهان انواع مختلفی دارد. با توجه به اینکه بوی نامطبوع دهان شما چه بویی میدهد میتوان تشخیص دهید دچار چه مشکل و بیماری هستید.

نفس میوه ای

نفس افراد مبتلا به دیابت میتواند بوی آستون دهد. قند خون در افراد مبتلا به دیابت بالا رفته (هایپرگلیسمی) و دلیل آن یا این است که پانکراس نمی تواند هورمون انسولین ایجاد کند و یا اینکه بدن نمی تواند به درستی از انسولین استفاده کند. و زمانی که بدن نتواند از گلوکوز برای دریافت انرژی بهره ببرد، از چربی ها استفاده میکند. یکی از تولیدات این متابولیسم کتون ها هستند که باعث میشوند تا بوی دهان به شیرینی بزند.

نفس متعفن

سیفلیس یک عفونت که از راه رابطه ی جنسی منتقل میشود و ناشی از باکتری Treponema pallidum است- می تواند بوی نفس بیمار را بسیار بدبو کند. این بیماری به صورت یک زخم بدون درد در دستگاه تناسلی، روده یا در دهان شروع می شود. در صورت عدم درمان می تواند بر قلب، مغز و سایر اعضای بدن تاثیر بگذارد و حتی منجر به مرگ شود.

بوی دهان جسد

نارسایی کبد و یا از کار افتادن کبد مشکلی است که میتواند منجر به مرگ شود، در این بیماری کبد قادر به دفع بیلی روبین (مواد زائد کبد) یا فیلتر خون یا انجام هر یک از وظایف دیگر خود نیست. به همین دلیل بوی دهان شخصی که به نارسایی کبد مبتلا است، “fetor hepaticus” و یا بوی دهان جسد نامیده شده است.

بوی دهان ترش و یا اسیدی

بعد از دهان، مشکلات مرتبط با شکم و اعضای داخلی آن رایج ترین علل بوی بد دهان هستند. ریفلاکس معده یا مری، وضعیتی است که در آن عضله اسفنکتر در انتهای لوله ی غذایی (مری) بسته نمیشود. نتیجه ی آن: اسید معده به اسفنکتر باز میگردد. این مشکل بیمار را بسیار آزار داده و باعث بوی بد دهان میشود.

بوی ماهی

تری متیل آمینوریا که با نام های سندرم بوی ماهی یا سندرم ماهی بدبو نیز شناخته می شود، یک بیماری متابولیک نادر است. بیماران مبتلا به این اختلال نمی توانند آنزیمی به نام مونوکسیژناز 3 حاوی فلاوین (FMO3) تولید کنند؛ این آنزیم باعث تجزیه ی ترکیبات حاوی نیتروژن موجود در رژیم غذایی، از جمله تری متیل آمین میشود. نتیجه این است که تنفس ایشان بوی ماهی می دهد.

بوی آمونیاک و یا ادرار

نارسایی کلیه یک بیماری جدی است که ممکن است به مرگ منجر شود؛ کلیه های فرد مبتلا به این بیماری قادر به فیلتر کردن خون نیستند – کلیه های ما قبل از دفع مواد زائد، آب و گلوکز مواد مصرفی را جذب می کنند – افراد مبتلا به نارسایی کلیه ممکن است نفس بدبویی همانند بوی آمونیاک و یا ادرار داشته باشند.

بوی شکر سوخته

بیماری ادرار شربت افرا به طور عمده در نوزادان دیده می شود. در این بیماری، بدن بیمار قادر به پردازش برخی از بلوک های سازنده پروتئین (اسیدهای آمینه) نیست. این باعث می شود که ادرار ایشان بوی شیرین و نفس ایشان بوی شکر سوخته بدهد. اگر این بیماری درمان نشود ممکن است برای بیمار خطر مرگ داشته باشد.

بوی دهان شیرین و ترشیده

هموسیستینوریا، یک بیماری ژنتیکی است که در آن بدن نمی تواند اسید آمینه متیونین را پردازش کند، و باعث ایجاد بوی دهان شیرین و ترشیده میشود. هموسیستینوریا بیشتر در نوزادان رایج است و اگر درمان نشود می تواند کشنده باشد.

بوی عرق پا

ایزوالریک اسیدمی یک بیماری ژنتیکی است که در آن آنزیم مسئول تجزیه ی اسید آمینه لوسین تولید نمیشود و منجر به تجمع اسید ایزووالریک در خون می شود. این شرایط می تواند سبب تولید سم در بدن شده و منجر به آسیب به مغز و سیستم عصبی شود. و همچنین می تواند بوی نفس بیمار را چیزی شبیه به بوی عرق پا کند.

بوی گوشت فاسد

برونشکتازی وضعیتی است که در آن مجاری تنفسی ریه ها گشاد شده و منجر به تجمع مخاط اضافی می شود. عفونت حاصل از آن در ریه ها باقی مانده و می تواند به دهان بیمار بوی گوشت فاسد بدهد.

بوی پوسیدگی و گندیدگی

آبسه ی ریه – یک عفونت میکروبی که می تواند باعث مرگ (نکروز) بافت ریه و تجمع بقایای بافت مرده در حفره های عمیق (بیش از 2 سانتی متر) شود – می تواند دلیل بوی بد دهان بیمار باشد.

بوی خون مانده

هر بیماری یا اختلال مرتبط با خون – به عنوان مثال، اختلالات خونریزی، اختلالات انعقادی و اختلال گلبول های قرمز – می تواند بوی دهان بیمار را چیزی شبیه به خون مانده یا زخم جراحی که تازه شروع به ترمیم کرده است، کند.

بوی زخم پوسیده

سیروز کبدی یک بیماری مزمن کبدی است که در آن یک بافت زخم روی کبد ایجاد می شود و ممکن است در نهایت منجر به نارسایی کبد شود. نفس افرادی که به این اختلال مبتلا هستند می تواند بوی زخم پوسیده داشته باشد.

بوی آمونیاک

آزوتمیا یک ناهنجاری بیوشیمیایی است که در آن مقدار زیادی مواد ازت دار، کراتینین خون و سایر مواد زائد در بدن وجود دارد. ازدیاد این مواد می تواند به کلیه ها آسیب برساند و باعث شود نفس بیمار بوی آمونیاک بدهد.

بوی جسد

گرانولوماتوز وگنر یک بیماری خود ایمنی است که باعث التهاب دستگاه تنفسی، کلیه ها و عروق کوچک بدن می شود. نفس افراد مبتلا به این اختلال می تواند بوی پوسیدگی بافت یا جسد پوسیده داشته باشد.

بوی مدفوع

انسداد روده ممکن است باعث شود تا تنفس فرد بوی مدفوع بدهد.

بوی کلم آب پز

کمبود متیونین آدنوزیل ترانسفراز، یک اختلال ژنتیکی نادر است که در آن بدن قادر به پردازش صحیح متیونین نیست و می تواند در برخی بیماران منجر به ناتوانی ذهنی شود. اگرچه به طور معمول، بیماران علامتی به غیر از بوی دهان شبیه به بوی کلم آب پز نشان نمیدهند.

توصیه هایی برای رفع بوی بد دهان

جلوگیری از بوی بد دهان

در اینجا نکاتی برای بهبود و از بین بردن بوی بد دهان آورده شده است:

مسواک بزنید

سعی کنید روزی دو بار و ترجیحاً بعد از وعده های غذایی مسواک بزنید. هر 2 تا 3 ماه مسواک خود را عوض کنید تا از انتقال آلودگی به داخل دهان جلوگیری شود. قبل از خواب مسواک بزنید و با دهانشویه بدون الکل یا با آب نمک شستشو و غرغره کنید.

زبان را مسواک بزنید

باکتری ها، مواد غذایی و سلول های مرده معمولاً بر روی زبان تجمع می کنند، به خصوص در افراد سیگاری یا افرادی که مبتلا به خشکی دهان هستند. یک اسکراپر زبان (tongue scraper) برای زدودن پلاک های میکروبی مفید است.

از نخ دندان استفاده کنید

مسواک زدن فقط حدود ۶۰ درصد از سطح دندان را تمیز می کند. نخ دندان باعث خروج ذرات مواد غذایی و پلاک از بین دندانها می شود.

تمیز نگه داشتن پروتزهای دهانی

هر چیزی را که وارد دهان شما می شود، از جمله دندان مصنوعی، ابزارهای ارتودنسی و بطور کلی هر وسیله دیگری، باید طبق دستورالعمل روزانه تمیز شود. تمیز کردن این وسیله ها از ایجاد باکتری ها و انتقال مجدد آن به دهان جلوگیری می کند.

از خشکی دهان پیشگیری کنید

اگر دهان خشک دارید، از مصرف دخانیات و نوشیدنی های الکلی خودداری کنید. آب زیادی بنوشید. جویدن آدامس یا مکیدن آب نبات، ترجیحا بدون قند، می تواند به تحریک تولید بزاق کمک کند. اگر دهان به صورت مزمن خشک باشد، پزشک ممکن است داروهایی تجویز کند که جریان بزاق را تحریک کند. از مواد مرطوب کننده بدون نسخه مانند اسپری مخصوص دهان، و شستشو یا ژل مرطوب کننده دهان استفاده کنید.

از یک رژیم غذایی مناسب پیروی کنید

سیر، پیاز، و غذاهای پر ادویه در ایجاد بوی نامطبوع موثرند. هنگام حضور در اجتماعات از خوردن این مواد غذایی خودداری کنید مصرف زیاد غذاهای قندی هم علاوه بر همه معایبی که دارد، با بوی دهان مرتبط است. خوردن صبحانه حاوی غذاهای جامد متشکل از نان، غلات و سبزیجات می تواند به تمیز کردن قسمت پشت زبان کمک کند.

مصرف دخانیات ممنوع

از استعمال دخانیات و جویدن محصولات مبتنی بر تنباکو خودداری کنید.

داروهای گیاهی برای رفع بوی بد دهان

داروهای گیاهی برای از رفع بوی بد دهان

فرقی نمیکند بوی بد دهان به دلیل یک موضوع پیش پا افتاده و ساده باشد و یا یک علت جدی داشته باشد. به هر حال نمی توان با این بوی بد زندگی کرد!

خبر خوبی که برای شما داریم این است که مجبور نیستید با بوی بد دهان به زندگی خود ادامه دهید.

۷ گیاهی که در زیر معرفی می کنیم، فقط برای پنهان کردن موقف بوی بد دهان نیست، بلکه مطالعات ثابت کرده اند که این گیاهان مخصوصا اگر با هم استفاده شوند، سبب پاکسازی محیط دهان و خوش بو کردن تنفس می شوند. 

  • نعناع فلفلی
  • درخت چای
  • مریم‌گلی
  • مرمکی
  • میخک
  • کاج سوزنی
  • اکالیپتوس

گیاهان دارویی برای مبارزه با بوی بد دهان:

نعناع فلفلی

اکثریت خمیر دندان ها حاوی طعم دهنده نعناع هستند و این تصادفی نیست. نعنا فلفلی احساس تر و تازگی و تمیزی در دهان ایجاد می کند. روغن های ضروری که از نعناع فلفلی واقعی گرفته شده اند، خواص خیلی بیشتری از ایجاد احساس تازگی در دهان دارند. یک مطالعه نشان داده است که روغن نعناع در کاهش بود بد دهان موثر تر از دهانشویه های شیمیایی ساخته شده در لابراتوار است.

درخت چای

روغن درخت چای مدت های زیادی است که به دلیل سمیتی که برای باکتری های ایجاد کننده بوی بد دهان ایجاد می کند، در بین متخصصان بهداشت طبیعی شناخته شده است. به دلیل داشتن چنین خواص منحصر به فردی، محققان در مطالعات مختلف اثربخشی عصاره روغن درخت چای را در دهانشویه ها بررسی کرده اند. یکی از این تحقیقات نشان داده است که روغن درخت چای طیف وسیع تری از میکروارگانیسم ها را نسبت به کلرهگزیدین شیمیایی از بین می برد. مطالعه دیگری نشان داده است که Solobacterium moorei ، (یک باکتری مرتبط با بوی بد دهان)، به روغن درخت چای بسیار حساس است. روغن درخت چای به عنوان جزیی از دهانشویه، در نبرد با بوی بد دهان بسیار موثر است. همچنین این روغن در رفع کاندیدا نیز موفق شناخته شده است. لازم به توضیح است که کاندیدا یکی از عوامل بوی بد دهان است.  

مریم گلی

مریم گلی از زمان های بسیار قدیم به عنوان یک گیاه درمانی شناخته می شده است. تحقیقات مدرن فقط اثربخشی آن را برای از بین بردن میکروارگانیسم های مضر و مبارزه با بوی بد دهان تأیید کرده است. ثابت شده است که مریم گلی برای از بین بردن ارگانیسم هایی که باعث ایجاد بوی بد دهان می شوند مانند کاندیدا آلبیکانس، استرپتوکوک موتانس و Porphyromonas gingivalis موثر است.

مرمکی

هزاران سال است که از مرمکی به هزاران روش استفاده می شود. برای کسانی که می خواهند با بوی بد دهان خود مبارزه کنند. علت این بو هر چه باشد مرمکی یک درمان طبیعی عالی است؛ زیرا به پاکسازی دهان از میکروب ها کمک می کند و همچنین شرایطی را که ممکن است رشد آینده میکروب ها را ترغیب کند، برطرف می کند.

میخک

در طب چینی، بوی بد دهان به دلیل جریان نداشتن Qi ایجاد می شود. به گفته چینی ها، میخک جریان Qi را مجددا برقرار می کند. میخک در طب چینی سابقه طولانی برای رفع بوی بد دهان دارد. مطالعات جدید نشان داده است که میخک جزو موثری در دهان شویه ها است. در یک مطالعه، شرکت کنندگان میخک را از نظر طعم، مزه دهان پس از استفاده و سهولت استفاده به دهان شویه های تجاری ترجیح دادند.  این مطالعه پیشنهاد کرده است که دهانشویه های گیاهی که با استفاده از گیاهان دارویی مثل میخک درست می شوند، گزینه مناسبی برای افرادی هستند که نمی توانند از شوینده های شیمیایی استفاده کنند.

کاج سوزنی

در طول تاریخ از رزین ها و روغن های کاج برای طیف وسیعی از درمان استفاده می شده است. کاج حاوی الکل های طبیعی به نان ترپن است که ماده پاک کننده پر قدرت و سمی در برابر ارگانیسم های مضر است. مطالعات نشان می دهد که روغن کاج دارای خواص آنتی اکسیدانی قوی نیز هست. به عنوان یکی از اجزای دهان شویه، کاج سوزنی از سلامت کلی دهان مراقبت می کند.

 اکالیپتوس

اکالیپتوس اثربخشی قابل توجهی را در کاهش بوی بد دهان نشان داده است. در مطالعه ای در سال ۲۰۱۰ انجام شد، مشخص شد که اکالیپتوس از طریق کاهش قابل توجه ترکیبات گوگرد دار موثر در ایجاد بوی بد دهان، نقش چشمگیری در حل این مشکل دارد. اثرات قابل توجه اکالیپتوس نشان داد که این گیاه علاوه بر شرایط آزمایشگاهی، در عمل نیز تاثیرات پاک کنندگی زیادی دارد.

اطلاعات و اظهارات ارائه شده در این مقاله برای اهداف آموزشی است و هدف آن جایگزینی با توصیه های پزشک نیست. اگر بیمار هستید یا نگران سلامتی خود هستید، به پزشک مراجعه کنید.

بوی بد دهان از نظر طب سنتی

بر اساس موارد مطرح شده آنهایی که از بوی بد دهان رنج می برند در اولین قدم اشکالات خود را در حفظ بهداشت دهان و دندانها و نیز بهداشت دستگاه گوارش رفع نمایند و در مرحله بعد به یک دندانپزشک مراجعه نمایند تا در صورت نیاز درمانهای لازم را صورت دهد. بعد از اطمینان از رفع بیماری لثه ها و باقی ماندن بوی بد مراجعه به یک متخصص طب سنتی سودمند خواهد بود.

درمان قطعی بوی بد دهان با لیزر

درمان قطعی بوی بد دهان با لیزر
درمان بوی بد دهان با لیزر دندانپزشکی

معمولاً بر اثر صحیح مسواک نزدن بعد از مدتی مقداری از مواد غذایی در لابلای لثه ها و دندان ها گیر کرده و باعث فساد و بوی بد دهان می شود که متاسفانه به راحتی مشخص نمی شود تا زمانی که باعث تورم و قرمزی لثه شود.
در این مرحله برای برطرف شدن مشکل به روش های جراحی نیاز می‌شود که اکنون روش دندانپزشکی لیزری که بی خطر و بی درد ترین روش برای درمان بوی بد دهان با لیزر و رفع مشکلات لثه ای است.
برای از بین بردن بوی بد دهان با لیزر می توانید در یک تا دو جلسه توسط دندان‌پزشک مرتبط اقدام کنید. در روش‌های قدیمی، دندانپزشک برای درمان بوی بد دهان ، قسمتی از بافت‌هایی لثه را جراحی می‌کرد.این روش درمانی به صورت کاملا تخصصی در کلینیک دندانپزشکی دکتر حاکم زاده انجام میشود. برای اطلاعات بیشتر میتوانید با ما تماس بگیرید.

اسم قرص برای رفع بوی بد دهان

قرص مترونیدازول برای رفع بوی بد دهان

بهداشت مناسب دهان و دندان موثرترین روش برای درمان بوی بد دهان است. همراه با بهداشت دهان و دندان ، محصولات تجویزی نیز ممکن است مفید باشند.

  • دهان شویه هایی که حاوی عوامل ضد باکتریایی استیل پیریدینیم کلراید یا پراکسید هیدروژن هستند.
  • پروبیوتیک ها: برخی از متخصصان به جای محصولاتی که برای از بین بردن باکتری ها (مانند دهانشویه ها) طراحی شده اند ، از پروبیوتیک ها برای کمک به پاک کردن بوی بد دهان حمایت می کنند.
  • مترونیدازول: این قرص نیز در برخی مواقع ممکن است به صلاحدید پزشک برای شما تجویز شود.

قرص ها و داروهای ذکر شده عموما بطور موقت اثر بوی نامطبوع دهان را از بین میبرند و برای رفع دائمی بوی بد دهان باید علت اصلی آن رفع گردد.

چه موقع به پزشک مراجعه کنید؟

مراجعه به پزشک برای درمان هالیتوزیس

اگر بوی بد دهان دارید ، عادت های بهداشت دهان خود را مرور کنید. سعی کنید تغییراتی در سبک زندگی ایجاد کنید، مانند مسواک زدن به دندان و زبان بعد از خوردن غذا ، استفاده از نخ دندان و نوشیدن آب فراوان. اگر بوی بد دهان شما پس از انجام چنین تغییراتی ادامه یافت ، به دندانپزشک مراجعه کنید.

به یاد داشته باشید در حدود ۸۵ درصد موارد، بیماری های دهان و دندان علت اصلی بوی بد دهان است. اگر مشکل با وجود رعایت عوامل فوق ادامه داشته باشد، توصیه می شود برای درمان بوی بد دهان و معاینات بیشتر به دندانپزشک مراجعه کنید تا سایر شرایط را بررسی کند.

پاسخ به پرسش های متداول

پاسخ به سئوالات متداول درباره بوی بد دهان
۱. چه عواملی باعث بروز بوی بد دهان حتی پس از مسواک زدن می شود؟

بوی نامطبوع دهان می تواند نشانگر یک مشکل بزرگتر از دندان مثل بیماری لثه باشد که در اثر تجمع پلاک بر روی دندان ایجاد می شود. بهداشت ضعیف دهان و دندان می تواند باعث تشکیل باکتری ها، تحریک لثه ها و باعث بوی بد دهان شود. در صورت عدم درمان، بیماری لثه می تواند مشکلاتی به مراتب جدی تر از بوی بد دهان ایجاد کند ، مشکلاتی مانند آسیب به لثه و استخوان فک.

۲. از کجا بفهمم نفس من بد بو است؟

روش های زیادی برای فهمیدن بوی بد دهان وجود دارد مانند لیس زدن مچ دست و بوییدن آن بعد از چند ثانیه. برای اینکه با روش های بیشتری آشنا شوید میتوانید مطلب تشخیص بوی بد دهان توسط خود فرد را مطالعه نمایید.

۳. آیا آب نمک می تواند بوی بد دهان را درمان کند؟

به طور موقت اب نمک میتواند به تازه سازی نفس شما کمک کند اما نمیتواند علت آن را از بین ببرد. برای اینکار به سادگی مقداری نمک به یک لیوان آب گرم اضافه کنید، آن را خوب مخلوط کنید، محلول را به مدت ۳۰ ثانیه دور دهان و دندان خود بچرخانید و چند بار تکرار کنید.

۴. چه غذاهایی به رفع بوی بد دهان کمک می کنند؟

میوه های تازه و سبزیجات ، از جمله سیب ، گلابی ، هویج و کرفس ، به تولید بزاق کمک می کنند که باکتری های تولید کننده بو در دهان شما را پاک می کند.

۵. بوی بد دهان ناشی از معده چطور رفع میشود؟

در طول روز آب فراوانی بنوشید. آب بسیار کمتر از نوشیدنی های دیگر به معده فشار می آورد و به شستشوی باکتری های بوجود آورنده بوی بد دهان کمک میکند. در صورتی که شما دچار این مشکل هستید پیشنهاد میکنیم برای آگاهی با روش های فوری درمان، مطلب رفع بوی بد دهان ناشی از معده را مطالعه نمایید.

۶. آیا کم آبی بدن می تواند باعث بوی بد دهان شود؟

بله. وقتی بدن کم اب میشود تولید بزاق دهان نیز کاسته میشود. کاهش پاکسازی بوسیله بزاق، باعث افزایش باکتری هایی میشوند که عامل بوی بد دهان هستند.

جهت درمان قطعی بوی بد دهان با لیزر دندانپزشکی، میتوانید فرم زیر را پر نمایید تا در اسرع وقت با شما تماس گرفته شود.

دریافت نوبت و مشاوره

این مطلب را برای دوستانتان ارسال کنید:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *