آبسه دندان نوعی عفونت باکتریایی است که از طریق سوراخ کوچکی به ریشه دندان یا بین دندان و لثه راه پیدا میکند و باعث ایجاد درد و تجمع چرک میشود. علت تشکیل آبسه میتواند پوسیدگی شدید دندان، آسیبهای وارده به دندان، یا وجود حفره هایی باشد که مورد بی توجهی قرار گرفته اند. آبسه دندان دارای دو نوع پری اپیکال (Periapical abscesses) و پریودنتال (Periodontal abscesses) است. محل ایجاد آبسه های پری اپیکال در نوک ریشه دندان است. اما آبسه های پریودنتال لثه و استخوان اطراف دندان را درگیر میکنند. اگرچه ممکن است آبسه دندان در ابتدا هیچ علامتی نداشته باشد، اما میتواند منجر به بروز مشکلات پزشکی جدی شود. به این دلیل، بهترین کار، تشخیص آبسه دندان بصورت زودهنگام آن قبل از گسترش عفونت است.
یکی از شایع ترین علامتها و روشه های تشخیص آبسه دندان، درد است. درد غالبا زمانی ایجاد میشود که چرک تولید شده توسط باکتریها به پالپ (مغز دندان) رسیده است و اعصاب آنجا را تحت فشار قرار میدهد. درد ناشی از آبسه در اطراف دندان احساس میشود و معمولا به صورت مداوم و ضربان دار است. این درد عمل گاز زدن توسط دندان را دردناک میکند و میتواند باعث بیخوابی شود.
آبسه می تواند جویدن را دردناک کند. آبسه ها همچنین می توانند دندان های شما را به دمای سرد و گرم حساس کنند. اگر این علائم ادامه یافت، به دنبال درمان باشید.
به موازات پیشروی عفونت، در داخل دهان تورم و درد ایجاد میشود. بعلاوه، ممکن است لثه ها قرمز و متورم، و دندانهایتان حساس شوند و گونه شما متورم به نظر برسد.
همچنین، بخشی از لثه که بر روی دندان نهفته قرار دارد ممکن است متورم شود و آثار آن میتواند به شکل یک جوش نمایان شود.
اگر آبسه دندان پاره شود، بو یا طعم چرک در دهان احساس میشود. چرک طعم تلخی دارد و هرگز نباید آن را ببلعید. برای از بین بردن طعم آن میتوانید دهان خود را با دهانشویه کلرهگزیدین یا آب نمک شستشو دهید و فوراً به پزشک مراجعه کنید.
بدتر شدن آبسه دندان، باعث ایجاد تب و ترشح چرک از لثه میشود و ممکن است شما را در باز و بسته کردن دهان، تنفس یا عمل بلع دچار مشکل کند. علائم دیگری مانند ایجاد غدد متورم، تورم در فک بالا یا پایین، و احساس بیماری یا به اصطلاح مریض احوالی نیز ممکن است وجود داشته باشد. در صورت بروز این علائم، فورا به دندانپزشک مراجعه کنید.
اگر آبسه پاره شود، ممکن است درد دندان به طور ناگهانی تسکین یابد یا در دهان شما طعم شور ایجاد شود. در این مورد هم باید فورا به دندانپزشک مراجعه کنید.
در صورت مشاهده علائم فوق الذکر به دندانپزشک مراجعه کنید. دندانپزشک ابتدا اقدام به معاینه میکند و با وارد کردن ضربات جزئی به دندان، سعی میکند میزان حساسیت آنرا بسنجد. وی به احتمال زیاد به شما توصیه خواهد کرد که از دندان خود تصویر اشعه ایکس تهیه کنید تا از وجود آبسه مطمئن شود.
پوسیدگی دندان راه ورود باکتریها به داخل دندان و ایجاد آبسه دندان را تسهیل میکند
دو بار در روز دندانهای خود را با مسواک تمیز کنید و سعی کنید یک بار در روز از نخ دندان استفاده کنید. بی توجهی به دندانها احتمال ابتلا به آبسه دندان را افزایش میدهد.
خوردن مستمر غذاهای حاوی قند (مانند آب نبات و شکلات) میتواند خطر ابتلا به پوسیدگی دندان را افزایش دهد. حفره هایی که در اثر پوسیدگی ایجاد میشوند، میتوانند در نهایت باعث تشکیل آبسه شوند. اگرچه برخی از غذاهای شیرین خوب هستند، اما بهتر است در مصرف آنها اعتدال را رعایت کنید و حتی الامکان پس از خوردن آنها مسواک بزنید.
حفره های درمان نشده یا شکستگی دندانها وقتی به پالپ دندان برسند (پالپ قسمت داخلی دندان است)، شما را در معرض خطر ایجاد آبسه قرار میدهند. این مشکل زمانی اتفاق میافتد که باکتری به پالپ دندان رسیده باشد. شما باید در کوتاهترین زمان ممکن به دندانپزشک مراجعه کنید و مراقب هر گونه علامتی باشید.
حفره ها و آسیبهای وارده به دندان معمولا منجر به “آبسه پری اپیکال” میشوند.
آسیبها و جراحات وارد شده به لثه میتوانند باعث ایجاد آبسه دندان شوند. بیماری لثه باعث گسترش فضای بین دندان و لثه میشود و ورود باکتریها را تسهیل میکند. این باکتریها میتوانند آبسه ایجاد کنند، حتی اگر دندانها سالم و فاقد حفره باشند. در صورتی که لثه های شما دارای هر گونه مشکلی باشند، به دنبال علائم و تشخیص آبسه دندان باشید.